Bescherm je oren op de klus met gehoorbescherming

Alles wat je moet weten over geluid en gehoorbescherming

Als vakman sta je regelmatig in lawaai te werken. Het is dan ook jammer genoeg zo dat een op de vijf werknemers in de bouw merkt dat hij minder goed hoort en bij 13% is zelfs lawaaidoofheid vastgesteld*. Of je nu zelf aan het zagen bent of dat anderen op de klus bezig zijn met een machine; je oren nemen je dat harde geluid niet in dank af. Een gehoorbeschadiging loop je sneller op dan je denkt en je komt er nooit meer vanaf. Daarom moet je met je oren extra voorzichtig zijn en goede beschermingsmiddelen gebruiken op je klus. Maar hoeveel decibel is nu precies schadelijk voor je oren en welke beschermingsmiddelen moet je in je bus leggen? Je leest het hier.

*bron: Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Wanneer is geluid gevaarlijk?

Zelfs tijdens ‘normale’ activiteiten zoals grasmaaien kun je je gehoor permanent beschadigen. Het is daarom belangrijk je bewust te zijn van de zaken rondom geluid en je daartegen te beschermen. Om te bepalen of geluid gevaarlijk is voor je oren zijn er twee factoren: het aantal decibel en de duur. Als vakman heb je te maken met continugeluiden, zoals een elektrische zaag, en piekgeluiden, zoals het vallen van metaal. De risico’s van piekgeluid zijn vaak wel bekend, 120 decibel kan direct schadelijk zijn. De continugeluiden worden vaak onderschat, omdat ze door het relatief lage aantal decibel ongevaarlijker lijken dan ze daadwerkelijk zijn.

Praten 60 dB
Zagen 85 dB
Rijdende trein 91 dB
Boormachine 97 dB
Drilboor 103
Machinegereedschap 109 dB
Kettingzaag 110 dB
Politiesirene 120 dB

DECIBEL MAATEENHEID
Een decibel is de maateenheid om aan te geven wat het volume van geluid is. Mensen kunnen geluiden horen tussen de 0 en 140 decibel. Daarbij is 0 de gehoordrempel voor onze oren en meer dan 140 decibel kunnen wij niet verdragen, dat is simpelweg te pijnlijk. Daarbij geldt; hoe harder het geluid, hoe meer schade het kan veroorzaken. Door de voorbeelden in het schema krijg je een idee wat je je moet voorstellen bij decibels. Een belangrijke factor is de tijd waarin je aan het geluid wordt blootgesteld. Bij 80 decibel kun je acht uur per dag werken, zonder dat het schadelijk wordt. Maar iedere 3 decibel die bij het geluid komt, betekent dat je oren het geluid weer de helft korter kunnen weerstaan. Dus 83 decibel betekent vier uur per dag, 86 decibel is twee uur, etc.

Welke gehoorbescherming heb ik nodig?

Maar hoe bepaal je nu precies welke gehoorbescherming je nodig hebt voor een bepaalde klus? Lees altijd eerst grondig de informatie die op de machine staat die je wilt gaan gebruiken.
Daarop moet staan wat het volume is van het geluid dat vrijkomt bij gebruik. Op basis daarvan bepaal je het soort bescherming dat het beste bij jouw klus past. Ben je aan het werk op een klus en vermoed je dat het geluid te hard is? Dan kun je met een decibelmeter het geluid opmeten. Zo weet je meteen welke gehoorbescherming je het beste kunt gebruiken.

SNR-waarde

Om aan te geven wat de demping is van een gehoorbeschermer bestaat er de SNR-waarde. Dit zie je vaak staan op de verpakking van gehoorbeschermers. SNR is een Single Number Rating, een Europese norm. Hoe hoger de SNR, hoe meer de oordop het geluid dempt. Dit wordt door onafhankelijke laboratoria getest. Om de geluidsdruk aan je oor te bepalen trek je het SNR-getal van het gemiddeld gemeten geluidsniveau af.

Soorten gehoorbescherming

Er bestaan verschillende soorten gehoorbescherming. We lopen ze even langs.

Universele oordoppen

Deze oordoppen hebben een soort lamellensysteem waarmee de gehoorgang voldoende afgesloten wordt. Maar je hebt gelukkig niet het idee dat je van de buitenwereld afgesloten bent.
Universele oordoppen zijn vooral handig als je af en toe voor een korte tijd aan geluid wordt blootgesteld. Bovendien zijn deze ook verkrijgbaar met een filter. Bang dat je ze kwijt raakt? De siliconenplugs zijn er ook met een koord!

Oorproppen

oordoppen

Oorproppen, wasbolletjes of siliconen plugs sluiten je gehoorgang af en dempen alle geluiden. Dit soort gehoorbescherming kun je vaak slechts één keer gebruiken. Dat is wel zo hygiënisch, maar daarom niet geschikt als standaard onderdeel van je persoonlijke bescherming. Als noodoplossing is het natuurlijk altijd handig om oorproppen in je bus te leggen!

Oorkappen

ear defender oorkap

Oorkappen sluiten je oren volledig af van de buitenwereld. Ze vallen volledig over je oren. Als de oorkappen de oren goed omsluiten kunnen ze geluid dempen tot 30 decibel. Deze bescherming zet je makkelijk op en af en is dus vooral geschikt voor situaties waarbij de 80 decibel maar af en toe wordt overschreden. Een nadeel van oorkappen is dat je elkaar lastig kunt verstaan. Ook eventuele veiligheidssignalen hoor je minder goed.

 

Oordoppen op maat (otoplastieken)

Net zoals oorkappen kunnen oordoppen op maat het geluid tot 30 decibel verminderen. Doordat deze op maat gemaakt worden, zijn ze prettig om te dragen, waardoor ze voor alle situaties geschikt zijn. Het mooie van deze oordoppen is dat je er ook een filter in kunt zetten. Op die manier dempen ze bepaalde frequenties wel en andere niet. Zo kun je elkaar gewoon blijven verstaan op de klus en ook alarmsignalen blijf je horen.

HULP BIJ TINNITUS EN HYPERACUSIS

Gehoorschade gaat regelmatig gepaard met tinnitus (oorsuizen) en/of hyperacusis (overgevoeligheid voor geluid). Het zijn symptomen waar ook vakmannen regelmatig mee te maken krijgen. Dat is natuurlijk erg vervelend. Vergeet niet dat je hulp kunt zoeken. Zo is er bijvoorbeeld het Tinnitusteam van het Erasmus MC in Rotterdam. Het multidisciplinaire team bestaat uit KNO-artsen, audiologen, psychologen en een maatschappelijk werker. Zij organiseren een keer per week een informatiebijeenkomst waar je meer inzicht krijgt in tinnitus en hyperacusis.